Reverb parametreleri

En sık kullanılan reverb parametreleri: early reflection pattern, pre-delay time, decay time ve high-frequency damping'dir. Bunların dışında reverb üzerinde daha bir çok parametrenin değiştirilebileceği düğmeler bulunabilir fakat bu saydıklarımız en önemli ve etkili olanlardır.

Early reflection pattern (ilk yansımaların modellenmesi), reverb ünitesini dizayn edenler tarafından yaratılan plate (Plaka, ilk üretilen reverb tiplerinden. Bu sistemde metal bir levha yardımıyla reverb sesleri elde ediliyordu), hall (salon), chamber (oda, bölme), tiled room (fayans kaplı oda) vb. ortamları modellemeye yarayan ve bazı modellerde oda boyutunun da ayarlanabildiği bir parametredir. Bu ilk yansımalar arasındaki süre büyüdükçe modellenen odanın büyüklüğü de artar. İlk yansımaların modellenmesinde dinleyicinin oda içinde durduğu nokta da önem taşır. Bir konser salonunda önde oturan bir dinleyici ile arkada oturan bir dinleyiciye yansımaların ulaşma süresi de farklı olacaktır.

Pre-delay, orjinal ses ile ilk yansımaların başı arasındaki süredir ve oda büyüklüğünün algılanmasını değiştirir. Pre-delay kullanmak algılanan oda boyutunu değiştirmenin basit bir yoludur ve aynı zamanda orjinal ses ile reverb sesini birbirinden ayırmakta da kullanılır. Normal bir odada yerden yansıyan sesler de reverb oluşturmasına rağmen kulağımız yan duvarlardan gelen yansımaları daha kuvvetli algılamaya eğilimlidir. Belki de bu yüzden pre-delay süresini artırdığımız halde bu durum kulakta doğal tınlar. Uzun pre-delay süreleri özellikle vokallerde sesin temizliğini ve bütünlüğünü bozmadan reverb uygulanmak istendiğinde faydalıdır.

Decay time, sadece ilk yansımaların değil, tüm reverb seslerinin süresini gösterir. Tabi ki daha geniş mekanlarda daha uzun reverb süreleri olacaktır ama sesleri çok yansıtan fayans kaplı bir oda vb. bir mekanda da toplam reverb süresi oldukça uzundur. İlk yansımaların karakteri ve ardından gelenlerin daha tiz oluşu oda büyüklüğü hakkında beynimizde doğru bir fikir oluşmasını sağlar.

High frequency damping parametresi toplam reverb süresini azaltmadan sadece tiz frekansların reverb süresini azaltmamızı sağlar. Normalde de yüzeyler tiz frekansları daha az yansıtırlar. Bu durumun taklit edilebilmesi ve daha doğal sesler elde edilmesi için çoğu reverbde bu parametre de bulunur. Bazı reverblerde değişik sesler elde etmek ve tizleri yansıtan ortamları taklit edebilmek için low frequency damping parametresi de bulunur. Duvarları ahşap panellerle kaplı bir konser salonunda hele ki bas tuzakları da kullanılmışsa bu ortamın seslerini yakalayabilmek için low frequency damping'e ihtiyacınız olabilir.

Bu parametreleri kullanarak elde edebileceğiniz seslerin çeşitliliği şaşırtıcı boyutlardadır. Çok küçük oda boyutları ayarlandığında reverbe gönderdiğinizden daha kuru bir sesle bile karşılaşabilirsiniz. Reverb üzerinde oda boyutunu ayarladığınızda aslında reverb içindeki bir çok parametre ile birden oynamış olursunuz. Bu parametrelerin çoğu ulaşılabilir değildir. Ama zaten ayarlanabilir olsalar bile kullanıcının bunları kullanarak verimli olması oldukça zordur.

Yukardaki temel parametrelerin dışında bazı reverblerde daha ileri kontroller de bulunur. Örneğin yukarıda high ve low frequency damping'den bahsettik ama bu yüksek ve düşük frekansların nerede başladığından bahsetmedik. Bazı reverblerde bu frekanslar sabitken bazılarında ayarlanabilirdir ve bu bize reverbün canlılığını değiştirebilme olanağı verir.

Density (yoğunluk) parametresi de bir çok reverb üzerinde bulunur. Üreticiler bu parametreyi farklı şekillerde tanımlamalarına rağmen genellikle kastedilen yansımaların yoğunluğudur. Yoğunluğun düşük ayarlanması daha kalın tınlayan bir ses çıkmasına neden olur ve vokaller vb. perküsif olmayan seslerde işe yarayabilir ancak davul ve perküsyonlarda yüksek yoğunluklu reverbler daha doğal sonuç verir.

Density parametresiyle bağlantılı olarak diffusion, orjinal sesten sonra yansımaların yoğunluğundaki artışı tanımlar. Geniş, kare şeklinde ve düzduvarları olan bir oda aynı boyuttaki düzensiz duvarları olan bir odadan daha düşük difüzyon oranlarına sahiptir. Konser salonlarında düz duvarlar kullanılmamasının sebeplerinden biri de budur.

Yansıyan seslerin şiddetindeki azalmanın eğimini kontrol etmek de mümkündür. Çoğu akustikçi bu eğimin çok önemli olduğuna inanır. Bazı reverb ünitelerinde ilk yansımalarla geç yansımalar arasındaki oranı değiştirmek ve bu yolla bahsedilen eğimi de değiştirmek mümkündür.



................................................................ Konuyla ilgili diğer yazılar:

- Reverb nedir - Reverb kullanırken amaçlanan genellikle her gün duyduğumuz sesleri taklit etmek olduğundan...

- Davul ve perküsyonlarda reverb kullanımı - Bir fotoğraf çekiminde ışık ve gölge ne kadar önemliyse ses için de reverb o kadar önemlidir...

- Faz problemleri - Faz iki veya daha fazla benzer sinyal arasındaki zamanlama ilişkisine...

- EQ teknikleri - Bir enstrumanda bir nota vurulduğunda temel ve harmonik frekanslarda sesler oluşur...

- EQ2 - Eq ile neler yapabileceğinizi araştırmaya başladığınızda...

- EQ - Equalization ses sinyali içinde belli bir frekans aralığındaki kısmın gücünün artırılması veya...